Als er binnen bedrijven en andere instellingen íéts is dat in waarde wordt onderschat, dan is dat wel de vaardigheid van vragen stellen. Het wordt maar zelden beschouwd als een specifieke vaardigheid, waarvan het de moeite waard is om te leren.

Terwijl er veel geld wordt besteed aan allerlei cursussen, opleidingen en trainingen, blijft dit laaghangend fruit ongeplukt. En dat is jammer, want met het stellen van de goede vragen op het juiste moment, draag je bij aan de ontwikkeling van jezelf en je organisatie. Niels Blokker, oprichter van Solkie, en Jeroen Tuinte van Lagerweij vertellen je over de onschatbare waarde van vragen stellen.

Waarom is het stellen van vragen zo belangrijk?

Door vragen te stellen, leer je. Het is dé manier om nieuwe kennis en inzichten te krijgen. Vragen stellen is een voorwaarde voor innovatie en het bevordert de prestaties binnen de organisatie. Daarnaast bouw je door vragen te stellen een band op met de ander. Je geeft blijk van interesse voor de kennis en beweegredenen van iemand anders, waarmee het vertrouwen in elkaar groeit. En een andere, niet onbelangrijke reden is dat het stellen van vragen ervoor zorgt dat verborgen gebreken en andere punten van verbetering aan het licht komen. Kortom, vragen stellen draagt bij aan de kwaliteit van je organisatie.

‘Aan zijn antwoorden kun je zien of een mens verstandig is. Aan zijn vragen kun je zien of hij/zij ook wijs is.’ Naquib Mahfouz, 11-12-1911, Egyptische schrijver en Nobelprijswinnaar

Het belang van blanco

Het is best even wennen om goede vragen te stellen. We hebben de neiging om onze eigen overtuigingen, opvattingen en gedachten mee te nemen in een gesprek. Maar om je echt te kunnen verdiepen in de belevingswereld van de ander, zul je er zelf volledig blanco in moeten gaan. Dat is best lastig. Zeker als je in dezelfde branche of organisatie actief bent, liggen allerlei aannames op de loer. Het praat natuurlijk gemakkelijk als je allebei weet waar je het over hebt, maar juist dan is de kunst om kritisch te blijven en door te vragen. Laat dus alles wat je weet achterwege en gebruik je kennis voor het stellen van goede vragen. Want, zoals in het Engels wordt gezegd: ‘Truth is in the eye of the beholder’.

Waarom we zo weinig vragen stellen

Als het zo belangrijk is voor onszelf en onze organisatie, waarom stellen we dan zo weinig vragen? Er zijn verschillende mogelijke redenen waarom mensen (bijna) geen vragen stellen:

  • Als je vragen stelt, wek je de indruk dat de ander meer weet dan jij en dat past niet bij de onderlinge verhouding zoals jij die graag ziet.
  • Je stelt geen vragen omdat de ander jou niet interesseert.
  • Je bent bang voor het antwoord; dat het te langdradig is of niet oplevert wat jij graag wilt horen.
  • Je hebt de kennis van een ander niet nodig, want je bent ervan overtuigd dat je zelf al voldoende weet.
  • Je bent bang om met je vraag de indruk te wekken dat je zelf onwetend bent of onbeleefd overkomt.

Toch is de belangrijkste reden dat we zo weinig vragen stellen het gebrek aan kennis over wat een goede vraag je kan opleveren. En het mooie is dat door regelmatig vragen te stellen, je sociale intelligentie toeneemt, wat je in staat stelt nog betere vragen te stellen!

‘De verstandigste is niet wie de juiste antwoorden kent, maar wie de juiste vragen stelt.’ Claude Lévi-strauss, 28-11-1908, Frans antropoloog.

Vragen stellen betekent leren, dus verbeteren

Het stellen van goede vragen zorgt er dus voor dat je meer rendement haalt uit een samenwerking en communicatie. Leren doe je niet door strikt vast te blijven houden aan je eigen ideeën, maar door je open te stellen voor de ideeën en denkwijzen van anderen. Pas als je je verdiept in anderen door de goede vragen te stellen, kan je groeien, nieuwe ideeën opdoen en de samenwerking optimaliseren. Het stimuleert je om te gaan experimenteren en je creativiteit neemt toe. Ook zul je af en toe goed onderuit gaan, maar op den duur zul je jezelf verbreden en verder groeien. Het stellen van goede vragen is dus van onschatbare waarde.

Bij Bureau Lagerweij maken we al jaren gebruik van deze inzichten door onze assessments op te bouwen uit goede vragen. Hierdoor krijgen we een genuanceerd beeld van de kandidaat en kunnen we onze opdrachtgevers optimaal adviseren. Solkie houdt de vinger aan de pols door elke maand medewerkers te bevragen over hun tevredenheid, op een originele, laagdrempelige manier. Want van veel en vaak vragen word je wijs en bouw je aan vertrouwen.

Hoe ziet de toekomst van werk er uit?
Hoe werken wij in 2043? Wat zijn nu, en worden dan de belangrijkste thema’s? Vul hierover 10 vragen in door hier te klikken. 

Heb je zelf ook nog tips voor een goed gesprek? Deel ze dan met ons. We nemen ze graag ter harte!

Meer tips voor een goed gesprek

Er zijn tal van tips te geven voor het vergroten van het rendement van een gesprek. Dat zit ‘m zowel in de vragen als in de antwoorden. We zetten er een aantal voor je op een rijtje.

  • Zoals eerder gezegd, moeten we veel meer vragen, maar overdrijf het niet. Onderzoek heeft geleerd dat een optimaal verkoopgesprek elf tot veertien vragen bevat. Meer dan veertien doet afbreuk aan het resultaat.
  • Zorg ervoor dat het een prettig gesprek wordt in plaats van een verhoor. Verweef de vragen in je verhaal in plaats van een lijstje af te werken.
  • Als je belangrijke informatie wilt, creëer dan een informele sfeer. Onderzoek heeft aangetoond dat hoe formeler de omgeving en het gesprek, hoe terughoudender mensen zijn met het beantwoorden van de vragen.
  • Maak gebruik van kuddegedrag. Een vraag die door anderen eerlijk wordt beantwoord, zul je zelf ook eerder beantwoorden. Je kan als vragensteller ook eerst iets van jezelf geven door je kwetsbaar op te stellen. Dat geeft vertrouwen en draagt bij aan de binding.
  • Als je zelf in de antwoordmodus terecht komt, kan je in de situatie komen dat je liever geen eerlijk antwoord geeft. Tijdens het gesprek kan dat leiden tot gehakkel of zelfs liegen. Het is beter om van tevoren voor jezelf helder te hebben wat je wel wilt delen en wat niet.
  • Als je een vraag wordt gesteld die je liever niet eerlijk beantwoordt, pas dan de techniek van het kantelen toe of probeer er met een grapje mee weg te komen. Dat is sterker dan een antwoord te weigeren. Onderzoek leert dat iemand die iets eerlijk bekent, door 90% van de mensen sympathieker wordt gevonden dan iemand die een antwoord weigert.

Gepost door Jeroen Tuinte

Jeroen Tuinte is adviseur bij HR adviesbureau Lagerweij. Vanuit de positieve psychologie gaat hij op zoek naar de talenten, kwaliteiten en ontwikkelmogelijkheden van werkend Nederland. De combinatie van wetenschappelijke psychologische kennis en een praktische insteek vormen de input van het assessment, waarin hij een ‘blauwdruk’ van de werknemer maakt. Centraal hierin staat het creëren van draagkracht voor het advies. Want enkel op deze manier kan er maximale bevlogenheid teweeg worden gebracht bij de werknemer, ook wel: het Mens Effect.

Mee eens? Of juist helemaal niet? Laat hieronder een reactie achter!

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.