Oudere werknemers worden structureel onderschat, ondanks hun rijke ervaring en inzet. Hoe kunnen we hun potentieel wél benutten?
In het boek Wijsheid werkt: oudere werknemers worden onderschat tot ze ontbreken geven de auteurs een krachtige voorzet tot een maatschappelijk debat en discussie in arbeidsorganisaties over de positie en waarde van oudere werknemers. De erkenning en waardering van de unieke kwaliteiten en het arbeidspotentieel van oudere medewerkers staan daarbij centraal. Vanuit diverse invalshoeken tonen de auteurs welke waardevolle inzichten, kansen en paradoxen er bestaan rondom ouder wordende medewerkers. Het boek biedt inspiratie, inzichten en praktische oplossingen die helpen om beleid en praktijk te verbeteren – niet alleen voor huidige, maar ook toekomstige generaties op de werkvloer.
Oudere werknemers vormen inmiddels een aanzienlijk deel van de beroepsbevolking. Onderzoek toont aan dat tweederde van hen werk verricht van matige tot slechte kwaliteit. Het ontbreekt vaak aan veilige, gezonde werkplekken en aan erkenning, ontwikkeling en benutting van hun arbeidsvermogens.
Disfunctioneren en verminderde inzetbaarheid zijn bij ouderen zelden het gevolg van fysieke achteruitgang, maar eerder van een gebrek aan autonomie en uitdaging. Werkgevers hebben vaak onvoldoende inzicht in de drijfveren en het leervermogen van oudere medewerkers. Ze worden benaderd vanuit stereotype beelden, die in contrast staan met wetenschappelijke inzichten. Waar deze inzichten wel worden toegepast, botsen ze vaak met de realiteit van alledag. Gevolg: waardevolle kennis verdampt, en inzetbaarheid daalt.
Bijdragen in Wijsheid werkt laten zien dat oudere medewerkers beschikken over zogeheten ‘verrijkte vermogens’ – een combinatie van ervaring, inzicht en sociale intelligentie. Wanneer organisaties werkprocessen inrichten op basis van deze kwaliteiten, kunnen ouderen optimaal blijven bijdragen. Helaas gebeurt dit nog te weinig. Bovendien wordt de groeiende diversiteit onder oudere werknemers genegeerd. Opleidingsniveau, werkervaring, gezondheid, expertise, loopbaanverloop en levensfase leiden tot uiteenlopende behoeften en capaciteiten. Het is tijd voor een vernieuwd perspectief op arbeid, leeftijd en inzetbaarheid.
In veel sectoren komt de kwaliteit van dienstverlening en productie onder druk te staan. Met het aanstaande pensioen van de laatste vakmensen dreigen organisaties waardevolle expertise te verliezen. Sectoren zoals zorg en welzijn, techniek, onderwijs en de groene sector kampen al met een tekort aan jong talent. De inzet van oudere werknemers is cruciaal om deze tekorten op te vangen, maar daarvoor moeten werkplekken aantrekkelijker en zinvoller worden gemaakt. Zonder aanpassingen zal langer doorwerken geen optie zijn voor veel ouderen. Het is tijd voor fundamentele veranderingen.
Diverse bijdragen in het boek geven voorbeelden van een andere organisatie van arbeid. Denk aan meer autonomie, sociale steun van collega’s, leermogelijkheden en leiderschap dat dienend is aan de medewerker. Ook pleiten sommige auteurs voor meer sturende rollen voor oudere werknemers, zoals leermeester of coach.
Daarnaast worden er voorbeelden genoemd van organisaties die hiërarchieën doorbreken en samenwerken op basis van ervaring en relationele verbinding. In deze context krijgen ouderen de kans hun doorleefde kennis te delen en versterken. Sommige auteurs gaan verder en roepen op tot een verschuiving in economisch denken: werk moet worden ingericht vanuit maatschappelijk nut. Dat is de sleutel tot duurzame arbeid voor alle generaties.
Een belangrijke conclusie: er is behoefte aan door ouderen zelf georganiseerde duurzaamheid. Een groep moedige oudere werknemers zou zich kunnen inzetten voor de erkenning van opgebouwde wijsheid, in samenwerking met jongere generaties. Alleen zo zorgen we ervoor dat kennis behouden blijft en generaties elkaar versterken in plaats van beconcurreren. Het potentieel is aanwezig, maar de realisatie ervan vraagt nog om veel samenwerking, dialoog en strijd.
Lees het volledige boek: Wijsheid werkt – Hogeschool van Amsterdam
Door Joop Zinsmeister, Hafid Ballafkih, Daniël van Middelkoop (red.)
In het boek Wijsheid werkt: oudere werknemers worden onderschat tot ze ontbreken geven de auteurs een krachtige voorzet tot een maatschappelijk debat en discussie in arbeidsorganisaties over de positie en waarde van oudere werknemers. De erkenning en waardering van de unieke kwaliteiten en het arbeidspotentieel van oudere medewerkers staan daarbij centraal. Vanuit diverse invalshoeken tonen de auteurs welke waardevolle inzichten, kansen en paradoxen er bestaan rondom ouder wordende medewerkers. Het boek biedt inspiratie, inzichten en praktische oplossingen die helpen om beleid en praktijk te verbeteren – niet alleen voor huidige, maar ook toekomstige generaties op de werkvloer.
Oudere werknemers vormen inmiddels een aanzienlijk deel van de beroepsbevolking. Onderzoek toont aan dat tweederde van hen werk verricht van matige tot slechte kwaliteit. Het ontbreekt vaak aan veilige, gezonde werkplekken en aan erkenning, ontwikkeling en benutting van hun arbeidsvermogens.
Disfunctioneren en verminderde inzetbaarheid zijn bij ouderen zelden het gevolg van fysieke achteruitgang, maar eerder van een gebrek aan autonomie en uitdaging. Werkgevers hebben vaak onvoldoende inzicht in de drijfveren en het leervermogen van oudere medewerkers. Ze worden benaderd vanuit stereotype beelden, die in contrast staan met wetenschappelijke inzichten. Waar deze inzichten wel worden toegepast, botsen ze vaak met de realiteit van alledag. Gevolg: waardevolle kennis verdampt, en inzetbaarheid daalt.
Bijdragen in Wijsheid werkt laten zien dat oudere medewerkers beschikken over zogeheten ‘verrijkte vermogens’ – een combinatie van ervaring, inzicht en sociale intelligentie. Wanneer organisaties werkprocessen inrichten op basis van deze kwaliteiten, kunnen ouderen optimaal blijven bijdragen. Helaas gebeurt dit nog te weinig. Bovendien wordt de groeiende diversiteit onder oudere werknemers genegeerd. Opleidingsniveau, werkervaring, gezondheid, expertise, loopbaanverloop en levensfase leiden tot uiteenlopende behoeften en capaciteiten. Het is tijd voor een vernieuwd perspectief op arbeid, leeftijd en inzetbaarheid.
In veel sectoren komt de kwaliteit van dienstverlening en productie onder druk te staan. Met het aanstaande pensioen van de laatste vakmensen dreigen organisaties waardevolle expertise te verliezen. Sectoren zoals zorg en welzijn, techniek, onderwijs en de groene sector kampen al met een tekort aan jong talent. De inzet van oudere werknemers is cruciaal om deze tekorten op te vangen, maar daarvoor moeten werkplekken aantrekkelijker en zinvoller worden gemaakt. Zonder aanpassingen zal langer doorwerken geen optie zijn voor veel ouderen. Het is tijd voor fundamentele veranderingen.
Diverse bijdragen in het boek geven voorbeelden van een andere organisatie van arbeid. Denk aan meer autonomie, sociale steun van collega’s, leermogelijkheden en leiderschap dat dienend is aan de medewerker. Ook pleiten sommige auteurs voor meer sturende rollen voor oudere werknemers, zoals leermeester of coach.
Daarnaast worden er voorbeelden genoemd van organisaties die hiërarchieën doorbreken en samenwerken op basis van ervaring en relationele verbinding. In deze context krijgen ouderen de kans hun doorleefde kennis te delen en versterken. Sommige auteurs gaan verder en roepen op tot een verschuiving in economisch denken: werk moet worden ingericht vanuit maatschappelijk nut. Dat is de sleutel tot duurzame arbeid voor alle generaties.
Een belangrijke conclusie: er is behoefte aan door ouderen zelf georganiseerde duurzaamheid. Een groep moedige oudere werknemers zou zich kunnen inzetten voor de erkenning van opgebouwde wijsheid, in samenwerking met jongere generaties. Alleen zo zorgen we ervoor dat kennis behouden blijft en generaties elkaar versterken in plaats van beconcurreren. Het potentieel is aanwezig, maar de realisatie ervan vraagt nog om veel samenwerking, dialoog en strijd.
Lees het volledige boek: Wijsheid werkt – Hogeschool van Amsterdam
Door Joop Zinsmeister, Hafid Ballafkih, Daniël van Middelkoop (red.)
WORD LID
Met HRcommunity maken we het werkveld iedere dag een stukje beter en mooier. Meld je gratis aan als lid, maak verbinding, haal én breng kennis, maak je eigen ledenprofiel, connect met andere leden en meer.
PUBLICEER
Heb je een uniek en interessant artikel geschreven en denk je dat deze interessant kan zijn voor de leden van HRcommunity? Stuur deze dan in via het formulier en wij gaan er mee aan de slag.
