Vereenvoudigde Banenafspraak: dit verandert er vanaf 2026

Per 1 januari 2026 verandert de manier waarop werkgevers worden gestimuleerd om bij te dragen aan een inclusieve arbeidsmarkt ingrijpend. De nieuwe Wet Vereenvoudigde Banenafspraak maakt het eenvoudiger en aantrekkelijker om mensen met een arbeidsbeperking in dienst te nemen.

In dit artikel lees je de belangrijkste veranderingen en hoe je als HR-professional hierop kunt inspelen.

Wat is de Banenafspraak?

De Banenafspraak is een landelijke regeling die als doel heeft om meer mensen met een arbeidsbeperking aan werk te helpen bij reguliere werkgevers. Deze afspraak is in 2013 vastgelegd in het sociaal akkoord tussen het kabinet, werkgeversorganisaties en vakbonden. Gezamenlijk spraken zij af om tot 2026 minimaal 125.000 extra banen te creëren voor mensen die niet zelfstandig het wettelijk minimumloon kunnen verdienen.

De doelgroep van de Banenafspraak bestaat uit mensen met een arbeidsbeperking die zijn opgenomen in het doelgroepregister, zoals jongeren met een Wajong-uitkering, mensen uit het praktijkonderwijs of voortgezet speciaal onderwijs en personen met een medische beperking.

Werkgevers kunnen met de Banenafspraak bijdragen aan een inclusieve arbeidsmarkt en profiteren van financiële voordelen, zoals het loonkostenvoordeel (LKV).

Wet Vereenvoudigde Banenafspraak

Vanaf 1 januari 2026 treedt de Wet Vereenvoudigde Banenafspraak in werking. Dit is een herziening van de bestaande Banenafspraak. Het doel van deze nieuwe wet is om de arbeidsparticipatie van mensen met een arbeidsbeperking verder te verbeteren en het voor werkgevers eenvoudiger en aantrekkelijker te maken om inclusief te werk te gaan.

In de praktijk verliep de uitvoering van de oorspronkelijke Banenafspraak moeizaam. Werkgevers liepen tegen administratieve lasten aan en met name de aanvraag van een doelgroepverklaring bij het UWV bleek een drempel.

De Wet Vereenvoudigde Banenafspraak pakt de knelpunten aan door de regelgeving te vereenvoudigen en het bereik van de doelgroep uit te breiden. De kern van de wetswijziging is eenvoud, samenwerking en betere aansluiting op de praktijk van werkgevers en werkzoekenden.

Belangrijkste kenmerken van de Wet Vereenvoudigde Banenafspraak:

• structureel loonkostenvoordeel (LKV) zonder doelgroepverklaring;
• uitbreiding van de doelgroep Banenafspraak;
• nieuwe quotumstructuur en bonusregeling voor werkgevers die extra mensen aannemen;
• één gezamenlijke doelstelling voor overheid en bedrijfsleven.

1. Structureel loonkostenvoordeel zonder doelgroepverklaring

De meest impactvolle veranderingen in de Wet Vereenvoudigde Banenafspraak zijn de invoering van een structureel loonkostenvoordeel (LKV) voor werkgevers en het schrappen van de verplichting tot een doelgroepverklaring.

Het structurele karakter van het LKV betekent dat werkgevers financieel worden ondersteund zolang de medewerker uit de Banenafspraak in dienst is. Eerder was dit een tijdelijke maatregel, tot maximaal drie jaar. De wijziging maakt het aantrekkelijker om te investeren in langdurige werkrelaties.

Daarnaast hoeven werkgevers vanaf 1 januari 2026 niet langer een doelgroepverklaring bij het UWV aan te vragen voor het LKV. Dit verlaagt de administratieve lasten aanzienlijk en maakt het eenvoudiger om mensen met een arbeidsbeperking duurzaam in dienst te nemen.

Voor HR-professionals biedt dit ruimte om inclusie structureel onderdeel te maken van personeelsstrategie, zonder extra aanvraagprocedures of onzekerheden over de termijn van het voordeel. Vooral in sectoren met hoge personeelsdynamiek, zoals zorg, logistiek en horeca, is het wegnemen van administratieve drempels een grote winst.

Grote organisaties profiteren bovendien van een lagere druk op de HR-administratie, waardoor meer aandacht kan uitgaan naar begeleiding, doorstroom en duurzame inzetbaarheid van medewerkers.

2. Uitbreiding van de doelgroep Banenafspraak

Met de invoering van de Wet Vereenvoudigde Banenafspraak wordt de doelgroep van de Banenafspraak vanaf 1 januari 2026 uitgebreid. Hierdoor komen meer mensen met een arbeidsbeperking in aanmerking voor het loonkostenvoordeel (LKV) en kunnen werkgevers profiteren van een breder inzetbaar arbeidspotentieel.

De uitbreiding van de doelgroep Banenafspraak betreft:

• personen met een Wajong-uitkering zonder arbeidsvermogen, die aan de slag gaan bij een reguliere werkgever;
• personen met een IVA-uitkering, mits zij werken via loondispensatie.

Daarnaast onderzoekt het kabinet of ook mensen met een WW- of WIA-uitkering kunnen worden toegevoegd aan de doelgroep Banenafspraak. Deze verbreding kan nieuwe mogelijkheden bieden voor samenwerking tussen werkgevers, re-integratiebedrijven, onderwijsinstellingen en gemeenten.

Voor HR-professionals betekent de uitbreiding van de doelgroep Banenafspraak meer ruimte om gericht en inclusief te werven. Het wordt makkelijker om medewerkers te vinden die passen bij specifieke functies. Daarnaast krijgen organisaties die hun diversiteitsdoelen willen realiseren hiermee een praktische route om dit te doen.

3. Nieuwe quotumstructuur en bonusregeling

Met ingang van 2026 verandert het quotumbeleid voor werkgevers door de Wet Vereenvoudigde Banenafspraak. In plaats van een boetesysteem bij het niet halen van het quotum, komt er een beloningssysteem voor werkgevers die extra mensen met een arbeidsbeperking aannemen. Deze nieuwe quotumstructuur is eenvoudiger, transparanter en gericht op positieve stimulans.

Werkgevers die boven het gestelde quotum presteren, ontvangen een inclusiviteitsopslag tot maximaal 5.000 euro per extra medewerker. Deze bonus wordt uitgekeerd via de Wet tegemoetkoming loondomein (Wtl). Hiermee wordt inclusief werkgeven niet langer neergezet als verplichting, maar als kans.

De overgang van een heffingensysteem naar een bonussysteem is een belangrijke beleidswijziging. Organisaties die inclusief ondernemen serieus nemen, worden erkend en financieel ondersteund. Dit stimuleert een toekomstgerichte en duurzame aanpak van HR-beleid, waarbij diversiteit en participatie centraal staan.

4. Een gezamenlijke doelstelling voor overheid en bedrijfsleven

Onder de Wet Vereenvoudigde Banenafspraak verdwijnt met ingang van 2026 het onderscheid tussen publieke en private werkgevers binnen de quotumverplichting. In plaats daarvan geldt er één gezamenlijke doelstelling, namelijk het creëren van 125.000 extra banen voor mensen met een arbeidsbeperking.

Deze gezamenlijke verantwoordelijkheid zorgt voor een gelijkwaardig speelveld, waarin samenwerking centraal staat. Publieke en private organisaties worden gestimuleerd om kennis, middelen en netwerken te bundelen. Denk aan regionale samenwerkingen met sociale werkvoorzieningen, werkgeversservicepunten, onderwijsinstellingen en re-integratiepartners.

Van verplichting naar strategische kans

De Wet Vereenvoudigde Banenafspraak maakt inclusief werkgeven eenvoudiger en effectiever. Niet alleen door minder administratie en meer financiële stimulansen, maar vooral doordat het ruimte biedt om inclusie duurzaam te verankeren in de organisatiecultuur. HR speelt hierin een sleutelrol door processen aan te passen, intern draagvlak te creëren en extern samen te werken.

In een tijd van arbeidsmarktkrapte en maatschappelijke druk op gelijkwaardige kansen, biedt de wet concrete middelen om talent breder aan te spreken en sociaal verantwoord te ondernemen.

Optimaal gebruik maken van loonkostenvoordelen (LKV)

Benieuwd hoe jouw organisatie optimaal gebruik kan maken van de loonkostenvoordelen onder de nieuwe Banenafspraak? OAZ helpt je om medewerkers die in aanmerking komen in beeld te krijgen en zorgt dat je loonaangiften tot in detail kloppen. Zo voorkom je dat je voordeel misloopt en krijgt waar je recht op hebt.

Bekijk de Whitepaper Instroommanagement of neem contact op via [email protected] of 088 5600 700 voor een vrijblijvend adviesgesprek met een van onze specialisten. Zo haal je het maximale uit inclusief werkgeven én je personeelsbudget.