AI kaapt de leerschool van junioren: wie leidt de senioren van morgen op?

Kunstmatige intelligentie kost junioren vooralsnog niet massaal hun baan, maar wel het werk waarmee zij het vak leren. Vier op de tien Nederlandse technische professionals zien senior collega’s taken uitvoeren die voorheen bij starters lagen. Ander recent onderzoek wijst dezelfde kant op: de instroom blijft, maar de leerfunctie van werk komt onder druk te staan. Voor HR raakt dat direct aan de opvolging van de senioren van morgen.

De cijfers komen uit het STEM Workforce Report 2026, dat YouGov uitvoerde in opdracht van workforceconsultancy SThree. Tussen 10 juli en 1 september 2026 werden 4.126 professionals in bèta-technische functies ondervraagd in vijf landen, onder wie 793 in Nederland. Met 40 procent scoort Nederland het hoogst op de vraag of senioren juniorwerk overnemen. Duitsland volgt met 35 procent, het Verenigd Koninkrijk (29 procent) en de Verenigde Staten (27 procent) blijven duidelijk achter.

Senioren als controleurs van AI-output

De verschuiving hangt samen met een nieuwe taak: het nakijken van wat AI produceert. Ruim de helft van de Nederlandse respondenten (52 procent) besteedt daar meer tijd aan dan twee jaar geleden en 47 procent is meer tijd kwijt aan het corrigeren ervan. Die rol komt vooral bij ervaren specialisten terecht, omdat zij kunnen inschatten of de uitkomsten kloppen.

Opvallend is dat de werving van junioren niet afneemt. Meer Nederlandse organisaties namen het afgelopen jaar juist meer junioren aan (42 procent) dan minder (12 procent). In die laatste groep noemt 32 procent het wegvallen van juniortaken door AI als reden en zegt 36 procent meer behoefte te hebben aan specialisten dan aan generalisten. Er is dus geen sprake van een opdrogende pijplijn, maar van werk dat van inhoud verandert. Wel ziet 51 procent van de professionals het risico dat de toenemende afhankelijkheid van technologie de aanwas van junioren op termijn verkleint.

Waar leren junioren straks het vak?

Margot van Soest, managing director Nederland en Spanje bij SThree, wijst op het verdwijnende leermoment. Junioren ontwikkelen zich juist door eenvoudig werk zelf te doen, fouten te maken, vragen te stellen en feedback te krijgen van senioren. Als diezelfde senioren hun tijd steeds vaker kwijt zijn aan het controleren van AI-output, blijft er minder ruimte over voor begeleiding.

Dat beeld sluit aan bij eerder onderzoek van Intelligence Group. Generatieve AI neemt vooral routinematige instaptaken over, zoals samenvatten, analyseren en eerste concepten schrijven. Het grootste risico is volgens de onderzoekers dan ook niet baanverlies, maar het verdwijnen van de leerfunctie van het werk zelf. Bovendien handelen organisaties deels op verwachtingen: ze schrappen instapfuncties ook waar AI het werk technisch nog niet kan overnemen.

Juniorbeleid als strategisch vraagstuk

Ook werkgevers zien de risico’s. In onderzoek van Robert Half onder 250 Nederlandse wervingsmanagers zegt 69 procent een gematigd of significant risico te zien als organisaties door AI minder junioren aannemen. Die zorg leeft het sterkst in finance en accounting (76 procent), gevolgd door IT (67 procent) en administratie, HR en customer support (65 procent). Het gaat daarbij om een kleinere talentenpool, minder opgebouwde specialistische kennis en een zwakkere pijplijn voor toekomstig leiderschap.

Voor HR ligt hier een duidelijke opdracht. Niet elke eenvoudige taak hoeft naar AI, alleen omdat dat kan. Wie de juniorfunctie herontwerpt, kan het beoordelen van AI-output juist inzetten als leerroute en begeleiding expliciet beleggen bij senioren, inclusief de tijd die daarvoor nodig is. Van Soest roept organisaties op om opnieuw te kijken naar hoe junioren leren en om bij de inzet van AI gerichte begeleiding in te bouwen. Alleen zo zijn er over vijf tot tien jaar voldoende ervaren specialisten om het stokje over te nemen. Daarmee hoort juniorbeleid thuis in de strategische personeelsplanning, niet alleen op de wervingsagenda.

Dit artikel is een ingezonden persbericht en valt buiten de verantwoordelijkheid van de redactie.

Bronnen

• SThree – STEM Workforce Report 2026
• HR Praktijk – Werkgevers willen groeien, maar AI maakt werving complexer (Robert Half)
• HR Praktijk – AI treft vooral starters: minder instroom door verwachtingen, niet door banenverlies (Intelligence Group)