Wat maakt een kantoordag de reistijd waard?

De NOS kopte het deze maand: de dinsdagen en donderdagen op kantoor zijn populair. Volgens het Center for People and Buildings gaat 65 procent van de kantoormedewerkers op dinsdag naar kantoor en op donderdag 63 procent. Men noemt het een ‘kamelenprobleem’, met de dinsdag en de donderdag als duidelijke kamelenbulten.

Daarop zijn de kantoorruimtes natuurlijk niet ingericht. Een gebouw heeft niet ineens minder ruimte op maandag en meer ruimte op dinsdag. Met alle gevolgen van dien: enorme drukte versus leegstand op verschillende dagen en tijden van de week. En ook de tijd die werknemers in de auto spenderen is uit balans, door de enorme files versus de rustige, lege autobanen op verschillende momenten van de week.

Dus is men, zoals de NOS dat noemt, op ‘kamelenjacht’. Hoe krijgt men de medewerkers op maandag, woensdag en vrijdag naar kantoor? Stop met het stellen van deze vraag; vraag juist wat een kantoordag de reistijd waar maakt.

De reden om op kantoor óf thuis te werken

Wat is de achterliggende reden van werknemers om te kiezen voor het werken op kantoor of thuis? In deze keuze is het belangrijk om te begrijpen wat de afwegingen zijn van thuiswerkers en kantoorwerkers. Heb je een kind dat op vrijdagmiddag thuis is, waarvoor een oppas of de kinderopvang te duur is? Of heb je op dinsdag een teammeeting waarvoor jouw aanwezigheid van belang is? Dan zijn dat belangrijke overwegingen in de keuze tussen thuiswerken en op kantoor.

Laten we met elkaar de dagen eens inrichten. Stel, ik kom op maandag naar kantoor. Maar er is vrijwel niemand – iedereen komt pas op dinsdag. De meetings die ik heb zijn via Teams, bij het koffiezetapparaat heb ik een gesprek met mezelf en tijdens de lunch zit ik alleen aan een tafel. Aan het einde van de dag zit ik met een reistijd van een uur heen en een uur terug, en voor wat eigenlijk? Door de extra reistijd heb ik vandaag geen tijd meer om te sporten.

Dan, op dinsdag, probeer ik het nog eens. Vandaag is iedereen er, kan ik live sparren met mijn collega’s en heb ik meerdere afspraken achter elkaar die ik de volgende dag gemakkelijk vanuit huis kan opvolgen. Wat een goede dag voor meetings!

Tijd om om te denken

Het is dus belangrijk om de maandagervaring om te zetten naar een positievere. Wat nou bijvoorbeeld als er op maandag een sportlesje wordt gegeven, gratis? Of als er tijdens de lunch een ‘lunch-and-learn’ wordt georganiseerd, met een inspirerende spreker? Of wanneer er na werktijd een creatieve workshop wordt gegeven, waardoor de reistijd het ineens waard wordt? Zo wordt aan medewerkers een incentive gegeven, om te kijken of bepaalde meetings misschien op maandag kunnen worden gehouden. En, bonuspunt: de medewerker zal de werkdag als ‘leuker’ bestempelen en meer connectie voelen met het bedrijf.

Op deze manier creëren we een culture-programma, waarmee we mensen de kans geven om gebruik te maken van het kantoor op verschillende manieren. Niet alleen om mensen te ontmoeten tijdens meetings, maar ook om samen te leren, te bewegen of te ontspannen en nieuwe ideeën op te doen met elkaar. Neem een café in een grote stad: op maandag is het over het algemeen vrij rustig. Maar door een pubquiz te organiseren en deze op maandag in te plannen, wordt het ineens veel drukker. En zo organiseert een sportschool een groepsles, of een bibliotheek een lezing.

Dat mensen vooral voor elkaar naar kantoor komen, blijkt ook uit de Work Trend Index van Microsoft. Daarin zegt 84 procent naar kantoor te willen om collega’s te ontmoeten en 85 procent om de band met het team te versterken. Medewerkers weten liever vooraf of hun directe team of collega’s aanwezig zijn. Daarnaast is via het gedragsassessment ‘Kamelenjacht’ van de Hogeschool van Amsterdam aangetoond dat spreiding niet door één losse prikkel ontstaat, maar dat er duidelijke afspraken, voorbeeldgedrag en herhaling nodig zijn.

Natuurlijk zal een activiteit niet voor iedereen een reden zijn om naar kantoor te komen. Er spelen nog veel meer factoren mee. Het doel is dan ook niet om iedereen te overtuigen, maar wel om rustige kantoordagen aantrekkelijker te maken voor wie daar wel ruimte voor heeft.

Hoe gaan we dit doen?

Dit kan natuurlijk ook misgaan. Wat nou als er elke woensdag een yogales wordt georganiseerd om 16:00, maar er is maar één aanmelding? Om dat soort situaties te voorkomen, is het belangrijk om met de volgende drie punten rekening te houden.

1. Er moet echt een goede reden zijn om te komen. Waar worden de werknemers in jouw organisatie warm van? Het is belangrijk om dit eerst uit te vogelen. Zorg dat je de behoeftes van de medewerkers goed in kaart hebt!
2. Er moet sociale voorspelbaarheid zijn. Als men niet zeker weet dat er echt mensen op kantoor zullen zijn, dan zal men niet gaan. Creëer overzicht van de aanwezigen; neem de medewerkers mee in wat er gebeurt en zorg dat ze niet voor onaangename verrassingen komen te staan.
3. Herhaling, herhaling, herhaling. Eén workshop gaat het verschil niet maken. Maar een herkenbaar programma dat iedere woensdag of iedere eerste vrijdag van de maand terugkomt, kan uiteindelijk wel nieuwe gewoontes creëren.

Van ad-hocactiviteiten naar workspace-strategie

Om dit probleem aan te pakken, komt er dus wel flink wat bij kijken. Eerst moet het doel bepaald worden en de doelgroep worden aangewezen. Er moet focus worden aangebracht op de gewenste dag waarop men naar kantoor dient te komen, waarop de programmering moet worden afgestemd. Daarna is het tijd om te focussen op de sociale afspraak en gaat er veel tijd zitten in de continue herhaling. En natuurlijk is het belangrijk om te meten en te reflecteren: hoe staat het ervoor met de cijfers?

Vanuit Toudou spreken we veel organisaties die al investeren in teamactiviteiten, vitaliteit en medewerkersontwikkeling. Vaak worden die momenten nog los gepland van het bredere werkritme. Maar een workshop hoeft helemaal niet alleen maar een leuk extraatje te zijn; met de juiste timing, doelgroep en herhaling kan hetzelfde budget tegelijkertijd bijdragen aan verbinding én een slimmer gebruik van het kantoor.

De toekomst van de werkplek

Hybride werken heeft veel vrijheid met zich meegebracht, maar ook een nieuwe en wat vreemde situatie gecreëerd. Het kantoor dient een plek te zijn waar iets gebeurt waarvoor mensen graag samenkomen. En zo verandert de vraag van ‘Moet ik morgen naar kantoor?’ naar ‘Wat gebeurt er morgen op kantoor?’.

Bronnen

– NOS, ‘We werken massaal op dinsdag en donderdag op kantoor: werkgevers op kamelenjacht’, september 2026.

– Microsoft, Work Trend Index Special Report, ‘Hybrid Work Is Just Work. Are We Doing It Wrong?’, 2022.

– Hogeschool van Amsterdam, ‘Gedragsassessment Pilots Duurzame CAO’, pilot Kamelenjacht, 2025.