De mens achter de arbeidsdeskundige: Fatiha Agrida

Ik wil bijdragen aan duurzame arbeidsparticipatie.

Hoe ben je in dit vak gerold?

‘Dat is een hele reis geweest,’ begint Fatiha. ‘Na mijn studie begon ik op de HR-afdeling van de luchtverkeersleiding, maar daar miste ik het directe contact met mensen. Toen de voorganger van het UWV, het CWI (Centrum voor Werk en Inkomen) werd opgericht, ben ik daar als adviseur werk en inkomen aan de slag gegaan. Ik hielp werkzoekenden aan werk en opleidingen. Dat gaf veel voldoening, maar ik wilde meer: niet alleen naar een deel van de puzzel kijken, maar het complete plaatje zien.’

Die zoektocht bracht haar uiteindelijk naar de functie van arbeidsdeskundige bij het UWV, waar ze zich specialiseerde in arbeidsongeschiktheid en duurzame inzetbaarheid. ‘Als arbeidsdeskundige kan ik echt iets betekenen voor mensen. Een arbeidsdeskundige helpt mensen met een (dreigende) arbeidsbeperking door werkaanpassingen en begeleiding te bieden, zodat zij naar vermogen kunnen werken en hun volledige potentieel benutten. Het gaat niet alleen om werk, maar om zingeving en deelname aan de maatschappij. Dat is ontzettend waardevol.’

Wat een arbeidsdeskundige zo belangrijk?

‘Digitalisering en automatisering zorgen tegenwoordig voor nieuwe mogelijkheden, maar stellen tegelijkertijd hoge eisen aan werknemers. Niet iedereen kan deze snelle veranderingen even makkelijk bijbenen.’ 

‘Werkgevers staan daarom voor grote uitdagingen. Ze moeten inspelen op technologische vooruitgang en omgaan met de vergrijzing. Dit zorgt enerzijds voor een afname van het aantal werkenden en anderzijds voor werknemers die niet altijd beschikken over de vereiste kennis en vaardigheden. Daarnaast speelt ook de veranderende samenleving een rol, waarin thema’s als duurzaamheid steeds belangrijker worden. Werkgevers merken steeds vaker dat het ingewikkeld is om de werkvloer voor iedereen toegankelijk en gezond te houden.’

Door de vroegtijdige inzet van de arbeidsdeskundige kan een werkgever veel voorkomen.

‘Dan word ik ingeschakeld om mee te denken: hoe kunnen we processen zo aanpassen dat werknemers niet uitvallen? Het gaat om het grotere geheel. Samen met de werkgever kijk ik naar hoe we het werk beter kunnen organiseren, in plaats van simpelweg nieuwe taken toe te wijzen die misschien helemaal niet passen. Door de vroegtijdige inzet van de arbeidsdeskundige kan een werkgever veel voorkomen. Bijvoorbeeld door werkplekken aan te passen aan veranderende omstandigheden, zodat werknemers gezond en productief kunnen blijven werken.’

‘Nadat we de kern van het probleem hebben vastgesteld, bijvoorbeeld tijdens een loonwaardeonderzoek, zoek ik naar oplossingen op drie niveaus: organisatorisch, technisch en op het gebied van begeleiding. Door deze invalshoeken te combineren, stem ik de werkplek beter af op de behoeften van de werknemer. Soms is een mix van maatregelen op alle vlakken nodig om niet alleen de productiviteit te verhogen, maar ook het werkplezier te verbeteren.’

Fatiha benadrukt dat dit meer is dan alleen problemen oplossen. ‘Het gaat erom te voorkomen dat het misgaat. Vooruitkijken, processen verbeteren en duurzame oplossingen vinden. Dat maakt mijn werk zo boeiend.’

Welke eigenschappen heb je nodig in jouw werk?

‘Je moet nieuwsgierig zijn en een onderzoekende geest hebben. Elk vraagstuk is anders en vraagt om een frisse blik. Je bent constant bezig met verschillende belangen afwegen. Wat is goed voor de werknemer? Wat is haalbaar voor de werkgever? Je moet beslissingen kunnen nemen die eerlijk, onderbouwd en objectief zijn.’

Daarnaast noemt Fatiha integriteit als een onmisbare eigenschap. ‘Soms moet je keuzes maken waar niet iedereen blij van wordt. Maar zolang je eerlijk handelt en goed kunt uitleggen waarom je iets doet, heb je een sterk fundament. Durf en lef zijn ook belangrijke eigenschappen van een arbeidsdeskundige. Soms moet je afwijken van de letter van de wet als deze zijn doel voorbijschiet en naar de geest van de wet handelen. Het vergt moed om deze beslissing te nemen. Het gaat erom dat je werkt in de geest van de wet, met het welzijn van mensen als prioriteit.’

Wat leer je van de mensen met wie je werkt?

‘Oh, ontzettend veel!’ zegt Fatiha. ‘Ieder mens is uniek en de manier waarop ze omgaan met ziekte of tegenslag is altijd weer anders. Je kunt nooit op basis van een diagnose voorspellen hoe iemand reageert op reïntegratie. Dat maakt mijn werk zo verrassend en uitdagend. Het is een kwestie van van mens tot mens werken. Geen situatie is hetzelfde, en dat houdt me scherp. Je leert iedere dag bij.’

Wat maakt dit werk zo belangrijk voor de toekomst?

‘De rol van arbeidsdeskundigen verandert. We zijn steeds meer bezig met preventie: hoe voorkomen we dat mensen uitvallen? Het is niet genoeg om alleen te focussen op herstel. Stress is een groot probleem. Ik verwacht dat het de komende jaren de belangrijkste oorzaak van ziekteverzuim zal zijn. Als we daar nu al aandacht aan besteden, voorkomen we veel ellende.’

Fatiha benadrukt dat dit vakgebied niet alleen gaat over het verbeteren van werk, maar ook over levens verbeteren. ‘We helpen mensen om deel te blijven nemen aan de maatschappij. Dat is ontzettend waardevol.’

Waarom zou iemand arbeidsdeskundige moeten worden?

‘Niet iedereen is geschikt voor dit werk,’ zegt Fatiha eerlijk. ‘Je moet zowel analytisch als empathisch zijn. Dat is een unieke combinatie van vaardigheden. Maar als je het belangrijk vindt dat mensen kunnen blijven deelnemen aan de arbeidsmarkt en je wilt bijdragen aan oplossingen die echt werken, dan is dit beroep een geweldige keuze.

Je werkt met de driehoek van mens, werk en inkomen. Het is uitdagend, maar ook enorm bevredigend. Je maakt een verschil in het leven van mensen. Dat is toch prachtig?’

Wil je weten hoe een arbeidsdeskundige jouw organisatie verder helpt?

Download dan Arbeidsdeskundigen Magazine nr. 1 via het formulier hieronder!