AI-talent wordt duurder, maar menselijke vaardigheden maken het verschil
Randstad en Workday laten zien dat AI-talent duur en schaars is. Menselijke vaardigheden en intern talent bepalen het succes. Wat betekent dit voor HR?
Lees verder’’Perspectief op werk’ is een reeks interviews over ontwikkelingen op de arbeidsmarkt van Nu & Straks. In deze reeks onderzoekt Jos van Langen hoe arbeid en werkgeverschap eruit gaan zien. Welke beroepen komen op en welke vaardigheden en mind-set zijn essentieel om de arbeidsmarkt van morgen te overleven.
Dit gesprek is met Erik Meester, leraar, opleider en onderwijsontwikkelaar aan de Radboud Universiteit en met veel ervaring als onderwijs- en organisatieadviseur. Gezamenlijk praten zij over het belang en de waarde van kennis en leren en ontwikkelen.
De hoogleraar Paul Kirschner zegt dat heel mooi: ’’leren en ontwikkelen is een duurzame verandering in het lange-termijn-geheugen’. Dit is dan wel helemaal tot de kern teruggebracht. In de leerpsychologie wordt een onderscheid gemaakt tussen performance en learning.
Stel, ik leer jou nu een specifieke knoop in een touw te leggen, dat lukt je dan. Dan spreken we eigenlijk van performance. Maar over een jaar weet en kun je dat niet meer. Als je uit bent op learning moet je die opdracht regelmatig (begeleid) blijven inoefenen en verwerken in jouw lange-termijn-geheugen. Herhaling is dus een essentieel onderdeel van het leren. Een ’’betekenisvolle inbedding’ van nieuwe kennis in je voorkennis. Het gaat dus zowel over de toepassing als de organisatie van kennis.
Mooi! Kennis is eigenlijk ook iets waarmee je denkt en waarmee je waarneemt. Als jij een amateur in een operatiekamer zet, zal hij veel zien maar hij begrijpt echt niet wat er daadwerkelijk plaatsvindt. Dus die persoon zal ook niet veel leren over bijvoorbeeld patronen en handelingen die daar worden uitgevoerd.
Wij denken en nemen aan dat mensen dan leren om bijvoorbeeld probleemoplossend bezig te zijn. Maar als je geen problemen kunt herkennen, omdat je eigenlijk geen voorkennis hebt, wordt er in wezen niet geleerd. Hoe meer je over een domein (zoals chirurgie) weet, hoe beter je binnen dat domein kunt waarnemen.
Dat zie je ook bij organisatieveranderingen. De aanjagers zien wat er bijvoorbeeld allemaal moet veranderen. Maar zij moeten ook snappen dat die anderen nog niet waarnemen en begrijpen wat er gebeurt. Er moet eerst een leerproces vooraf gaan voordat je dingen kunt waarnemen en je tot dieper inzicht kunt komen. Dus het begint met feitenkennis dat zich opbouwt naar inzicht.
Ik heb vier punten rondom misvattingen uitgewerkt:
Met vakdidactiek weet je welke stappen er nodig zijn om ergens aan te kunnen komen. Leerlijnen opzetten, volgen en toe kunnen passen is echt een vak.

Deze kennis over de effectiviteit van leren en ontwikkelen lijkt helaas nog bij heel weinigen bekend. In het onderwijs laten velen zich van alles op de mouw spelden, juist omdat bij veel schoolteams leerpsychologische kennis ontbreekt. Er zijn zoveel trends, stromingen en innovatieve ideeën“ het is een hele industrie aan flauwekul. Scholen die door middel van de lump-sum hele budgetten heeft om uit te geven maar te weinig weten over leren, dat houdt die innovatie-industrie draaiende.
Dat zijn coachende tools die zo hun beperkingen kennen. Ik ben meer van de onderwijsmatige benadering. Mensen zijn vaak niet goed in staat om te reflecteren“ je hebt juist een ander of een expert nodig om dit leerproces optimaal te begeleiden. Verwacht er dus niet te veel van“ als mensen heel precies zouden weten wat ze beter moeten doen, dan hadden ze dat wel gedaan.
Onderwijs is in wezen ideologisch, kijk maar hoe we selecteren en bepalen wat we wel of juist niet behandelen in de les. We denken vaak dat we ideologisch vrij zijn, maar we zijn er eigenlijk doorspekt van.
Neem de kindgerichte ideologieën en hun ideeën van ’’leerstijlen’. De ideologie gaat ervan uit dat je zo goed mogelijk aan moet sluiten op de leerstijl van het individu. Allemaal heel goed bedoeld. Maar dan komt de empirische wetenschap en die zegt juist dat mensen enorm op elkaar lijken in de manier waarop zij leren, net zoals zij op vrijwel de zelfde manier voedsel verteren.
Een andere stroming is het ’’maatschappelijk reconstructivisme’. Het idee erachter is dat het helemaal niet goed gaat in de wereld“ en dat de jeugd het in de toekomst moet gaan oplossen, even kort uitgelegd. Dat is natuurlijk een nobel streven. Maar als je er goed naar kijkt, zijn problemen in wezen super complex. Thema’s zoals honger, armoede, klimaat, milieu, ongelijkheid, eenzaamheid en noem maar op. Dan kun je wel zeggen dat moet aan bod komen op de school, maar kinderen kunnen helemaal nog niet omgaan met die complexiteit. Dat wil niet zeggen dat je het bij aardrijkskunde of maatschappijleer niet mag aansnijden en bespreken. Maar maak het dan wel behapbaar en geef eerst voorrang aan de basiskennis.
Ik zou zeggen neem jezelf heel serieus. Denk niet te gemakkelijk over leren, zo van even een workshop of een kort trajectje. Onze leerstrategie is vaak: grote stappen, snel thuis. We neigen naar afsnijdroutes. Ik zie te vaak veel vrijblijvendheid bij het leren en teveel denken vanuit gemak en dat het allemaal wel gezellig moet blijven. Helaas, dat werkt zo niet.
Als je echt iets wilt leren moet je je voor langere tijd aan een serieus traject conformeren. En HR moet er dan voor zorgen dat er goede trajecten in huis zijn, met een goed doordacht en kwalitatief opleidingsprogramma. En stel eisen aan jouw mensen, dat ze het serieus doorlopen. Dus met onder andere lees- en huiswerk.
Dat de medewerkers ook aan zichzelf eisen stellen met specifieke en meetbare doelen. Als je dit zo doet, word je ook serieuzer genomen, omdat de resultaten dan uiteindelijk ook beter zullen zijn.
Voor de ontwerpers van leertrajecten en een curriculum is het belangrijk dat er goede leerlijnen in het programma staan. En dat je vooral kijkt naar wat precies de bedoeling is van de leerstof. En wat je specifiek moet bereiken om bij die bedoeling uit te komen. En daarna toetsing: hoe gaan we in kaart brengen dat die doelen zijn bereikt. Tot slot ontwerp je pas de onderwijsactiviteiten, dat noemen we achterwaarts ontwerp benadering“ dus begin altijd met het einde.
Mijn advies is:
WORD LID
Met HRcommunity maken we het werkveld iedere dag een stukje beter en mooier. Meld je gratis aan als lid, maak verbinding, haal én breng kennis, maak je eigen ledenprofiel, connect met andere leden en meer.
PUBLICEER
Heb je een uniek en interessant artikel geschreven en denk je dat deze interessant kan zijn voor de leden van HRcommunity? Stuur deze dan in via het formulier en wij gaan er mee aan de slag.