De Wet loontransparantie treedt niet op 1 januari 2027 in werking. Minister Hans Vijlbrief van Sociale Zaken en Werkgelegenheid bevestigde dat op 19 november tijdens een debat in de Tweede Kamer. Het kabinet mikt nu op 1 juli 2027. Voor HR betekent dat zes maanden extra voorbereidingstijd, maar zeker geen vrijbrief om het dossier te parkeren.
Kabinet erkent: januari 2027 is niet meer haalbaar
De vraag kwam van D66-Kamerlid Neijenhuis, die wilde weten of de beoogde ingangsdatum nog realistisch was. Het antwoord van de minister was kort en zonder omwegen: nee, en dat is vervelend, maar niet anders.
De oorzaak ligt bij de parlementaire agenda. Het wetsvoorstel, officieel de Wet implementatie Richtlijn loontransparantie mannen en vrouwen, ligt sinds 21 mei 2026 bij de Tweede Kamer. Het wetgevingsoverleg staat pas gepland op 14 december. Daarna moeten zowel de Tweede als de Eerste Kamer nog instemmen. Omdat nieuwe wetten doorgaans op 1 januari of 1 juli ingaan, ligt 1 juli 2027 voor de hand.
Definitief is die datum overigens nog niet.
Het is ook niet de eerste vertraging. Nederland had de Europese richtlijn uiterlijk op 7 juni 2026 moeten omzetten in nationale wetgeving. Die termijn werd niet gehaald. De overheid als werkgever moet zich sinds die datum al zo goed mogelijk aan de richtlijn houden. Voor private werkgevers ontstaat de verplichting pas zodra de Nederlandse wet in werking treedt.
Wat de wet straks van werkgevers vraagt
De inhoud van de wet verandert door het uitstel niet. Werknemers krijgen het recht om informatie op te vragen over hun eigen beloning en over de gemiddelde beloning van collega’s die gelijk of gelijkwaardig werk doen, uitgesplitst naar geslacht. Werkgevers mogen sollicitanten niet meer vragen naar hun huidige of vorige salaris en moeten vooraf duidelijkheid geven over het salaris of de salarisrange.
Daarnaast moeten werkgevers werken met objectieve, genderneutrale systemen voor functiewaardering en functie-indeling. Organisaties met 100 of meer werknemers krijgen bovendien een rapportageplicht over de loonkloof. Blijkt daaruit een onverklaard verschil van 5 procent of meer, dan moet de werkgever met een plan komen om dat verschil weg te werken.
Wat het uitstel betekent voor de eerste rapportagedeadlines, is nog onduidelijk. Bij de indiening van het wetsvoorstel ging het kabinet uit van eerste rapportages in 2028.
Extra tijd als kans, niet als rustpauze
Van afstel is geen sprake. Nederland is verplicht de richtlijn in te voeren, en werkgeversvereniging AWVN adviseert werkgevers dan ook om de voorbereidingen gewoon voort te zetten. Werkgevers zelf noemen het uitstel verstandig, juist omdat de voorbereiding veel tijd kost.
Daar zit precies de crux. Loontransparantie is geen administratieve exercitie die in een paar weken is afgerond. Het vraagt een kritische blik op het volledige beloningsbeleid: hoe functies zijn ingedeeld, hoe instapsalarissen tot stand komen en hoe individuele afspraken door de jaren heen zijn gegroeid. Zeker nu Nederland binnen de EU slecht scoort op de inkomenskloof tussen mannen en vrouwen, is dat geen overbodige luxe.
Voor HR liggen er drie prioriteiten. Breng functies en salarisschalen in kaart en toets of ze rusten op objectieve criteria. Analyseer nu al de beloningsverschillen tussen mannen en vrouwen, zodat een onverklaard verschil niet pas bij de eerste verplichte rapportage aan het licht komt. En bereid transparante salarisbandbreedtes voor, inclusief een aangepaste wervingsprocedure. Welke stappen HR daarnaast kan zetten, lees je in Europese richtlijn loontransparantie: wat moet HR nu al doen?
Betrek de ondernemingsraad tijdig. Het instemmingsrecht in de WOR wordt uitgebreid naar beloningssystemen en systemen voor functiewaardering, waardoor de OR een sleutelrol krijgt.
Wie het extra halfjaar benut, staat straks niet voor verrassingen.
Bronnen: Salaris Vanmorgen, Salarisnet, Het Financieele Dagblad
Redactie710 berichten
Via dit account deelt de redactie van HRcommunity nieuws, artikelen en updates over alles wat HR-professionals bezighoudt.