Twee derde wil thuiswerken: wat HR nu moet vastleggen

Twee derde van de Nederlanders werkt het liefst thuis. Dat blijkt uit onderzoek van RaboResearch onder 7.000 Nederlanders naar hun thuiswerkvoorkeuren. Voor HR-professionals die zoeken naar de juiste balans tussen aanwezigheid en autonomie levert het nieuwe argumenten voor het gesprek met de directie. Tegelijk waarschuwt de onderzoeker dat de wens niet voor elke functie realistisch is.

Thuiswerken is geen trend meer, maar een verwachting

Van de ondervraagden geeft 66 procent aan het liefst thuis te werken. Zeventig procent zegt thuis het meeste werk te kunnen verzetten, en bijna evenveel mensen ervaren thuis de beste werk-privébalans. Econoom Menno Middeldorp van RaboResearch wijst daarnaast op de bespaarde reistijd, vooral bij mensen met een kantoorbaan.

Die voorkeur vertaalt zich steeds vaker naar arbeidsvoorwaarden. Het aandeel nieuwe cao’s met afspraken over thuiswerken steeg van 14 procent in 2019 naar 38 procent begin 2026. Een rondgang van Nieuwsuur onder 25 grote bedrijven laat bovendien zien dat hybride werken breed is omarmd: geen enkel bedrijf vraagt zijn medewerkers om volledig op kantoor te werken. Voor werkgevers betekent dat dat strengere aanwezigheidsregels tegen een brede stroom ingaan, met kans op weerstand.

Niet elke functie leent zich voor thuiswerken

Opvallend is dat de wens het sterkst leeft in sectoren waar thuiswerken minder gangbaar is, zoals transport en logistiek. Middeldorp verklaart dat uit onbekendheid met de keerzijde: wie de nadelen niet kent, houdt een rooskleurig beeld over. Zijn nuchtere kanttekening is dat veel mensen dit begrijpelijk graag zeggen, maar dat niet elk werk zich ervoor leent.

Voor HR ligt hier een uitdaging die verder gaat dan beleid voor kenniswerkers. Waar thuiswerken geen optie is, groeit het risico op een gevoel van ongelijkheid tussen kantoor en operatie. De cijfers laten zien dat de vraag niet langer is of medewerkers willen thuiswerken, maar hoe organisaties dat eerlijk en uitvoerbaar inrichten. Maak daarom expliciet welke functies wel en niet in aanmerking komen, en welke andere vormen van flexibiliteit daar tegenover staan, zoals inspraak op roosters.

Leg afspraken vast voordat talent de deur uitloopt

Dat de belangen groot zijn, blijkt uit een enquête van Nieuwsuur onder ruim 3000 thuiswerkers. Bijna de helft heeft het leven aangepast aan thuiswerken, bijvoorbeeld om werk te combineren met kinderen of mantelzorg. Een kwart overweegt een andere baan als de werkgever meer aanwezigheid eist. Een deel pleit ervoor thuiswerken te verankeren als recht in wetgeving of cao.

Het contrast met de werkgeverskant is groot. Uit eerder onderzoek van EenVandaag bleek dat een op de zeven werknemers het afgelopen jaar werd gevraagd vaker naar kantoor te komen, terwijl 70 procent geen duidelijke afspraak over thuiswerken in de arbeidsovereenkomst heeft. Bovendien ziet een meerderheid van de ondervraagde werkgevers medewerkers het liefst grotendeels of altijd op de werkvloer.

Voor senior HR-professionals zijn de lessen helder. Leg thuiswerkafspraken vast in plaats van ze impliciet te laten bestaan. Het gaat daarbij niet alleen om dagen thuis of op kantoor, maar ook om kosten, zoals een thuiswerkvergoeding, en om de inrichting van de werkplek. Maak het gesprek over verwachtingen expliciet, met cijfers uit de eigen organisatie, en toets nieuw beleid aan het risico op verloop. Wie dat nu doet, voorkomt dat een ongeschreven regel alsnog een conflict wordt.

Bronnen: BNR, NOS Nieuwsuur, EenVandaag